Əsas menyu
Bölmələr
Ölkə Xəbərləri [70]
Dünya Xəbərləri [184]
İSLAM MƏQALƏLƏRİ [566]
Çox oxunan xəbərlər
[14.06.2013][İSLAM MƏQALƏLƏRİ]
ZARAFAT, YOXSA YALAN? (18836 dəfə baxılıb)
[19.02.2009][Dünya Xəbərləri]
Məşhədidə siyğə (15910 dəfə baxılıb)
[01.01.2009][İSLAM MƏQALƏLƏRİ]
Necə Hidayət oldum? - Şiyədən Sələfiyə yol 1 !! (12889 dəfə baxılıb)
[04.04.2009][İSLAM MƏQALƏLƏRİ]
Şiələrin Mehdi haqqında fikirləri (8881 dəfə baxılıb)
[15.03.2009][İSLAM MƏQALƏLƏRİ]
"Ləə iləhə İlləllah"ın şərtləri (8731 dəfə baxılıb)
Bidət əhli
[Albom: Bidət]
Namazı belə qıl
Namazı Belə Qıl
Mini-çat
Forumun aktiv mövzuları
  • SUAL-CAVAB (272)
  • HƏDİSLƏR (96)
  • rafizilerin murdar fetvalari (90)
  • HƏDİSLƏR (77)
  • Axirət Dünyası (66)
  • Forumun fəal üzvləri
  • Muslimah_92
    Forum yazıları: (522)
  • Terane
    Forum yazıları: (384)
  • XEDICE73
    Forum yazıları: (280)
  • Selef
    Forum yazıları: (257)
  • medine
    Forum yazıları: (201)
  • Qan yaddaşı
     Xocavənd-17.02.1992 

     Xocalı-26.02.1992

     Şuşa-08.05.1992

     Laçın-17.05.1992

     Kəlbəcər-06.04.1993

     Ağdərə-17.06.1993

     Ağdam-23.07.1993

     Cebrayıl-18.08.1993

     Füzuli-23.08.1993

     Qubadlı-31.08.1993

     Zəngilan-25.10.1993
    Mozilla Firefox 3
    Saytı gözəl görmək üçün yüklə
    Ana Səhifə » 2012 » Avqust » 5 » Qul Haqqı
    Qul Haqqı
    12:05
    Yer üzündəki varlıqların ən mükəmməli insandır. Çünki o, ən gözəl şəkildə yaradılmış, ağıl nemətilə zinətləndirilmişdir. İnsan üçün başqa insanlarla tanış olmaq, yardımlaşmaq, onlarla birlikdə yaşamaq ən təbii ehtiyacdır.

    Yer üzündə firavan həyat sürmək, Allahın saysız nemətlərindən məşru ölçülər içərisində faydalanmaq, nəslinin davamı üçün və ehtiyaclarını qarşılamaq, toplu halda yaşamağa bağlıdır. Cəmiyyət halında yaşamaq qarşılıqlı haqq və məsuliyyətləri də bərabərində gətirməktədir.

    İnsanlar arasındakı bütün əlaqələr “fərdlərin qarşılıqlı haqları” içərisində yer almaqdadır. Ata-ana, ailə-övlad, qonşu, yoldaş, işçi-müdir haqları bu növ haqlardandır. İnsanları şərəfli və ən gözəl surətdə Yaradan, onlara sayılmayacaq qədər çoxlu nemətlər və bəzi haqlar da lütf etmişdir. Bu haqların qorunması üçün də bəzi qanun və qaydalar qoymuşdur. Allah-Təala qullarına bəxş etdiyi belə bir haqqı tapdamağı günah saymaqdadır. Rəbbimiz Özünə qarşı edilən xəta və günahları bağışladığı halda, qul haqqını bu əfvin xaricində tutmuşdur. Qul haqqını bağışlamağı haqsızlığa uğrayan bəndəsinin öhdəsinə buraxmışdır. Ona görə də hər hansısa bir qul haqqı səbəbilə bir kimsə tövbə edəcəksə, əvvəlcə haqqına girdiyi, haqqını yediyi kimsədən halallıq alması şərtdir.

    Qul haqqı o qədər ciddi bir məsələ və o qədər mühüm bir haqdır ki, Allah-Təala şəhidin bütün günahlarını bağışladığı halda, üzərində kiminsə qul haqqı varsa, o haqqı, o xətanı bağışlamır. Peyğəmbərimiz (s.ə.s) belə buyurur: “Allah-Təala şəhidin, qul haqqından başqa bütün günahlarını bağışlayar.” (Müslim). Canını Allah yolunda qurban edən bir şəhid üçün vəziyyət belədirsə, digər insanların tapdadıqları qul haqlarını halallaşmadan bağışlatmaları mümkün olarmı heç?!

    Qul haqqına girməyin axirətdəki çətin aqibətini, əzabını Peyğəmbərimiz (s.ə.s) belə bildirir: “Kimin üzərində din qardaşının namus, heysiyyət və ya malıyla əlaqəli bir zülm varsa, (yəni bir qul haqqına giribsə), qızıl və gümüşün olmadığı qiyamət günü gəlmədən əvvəl o insanla halallaşsın! Əks təqdirdə, etdiyi haqsızlıq ölçüsündə onun yaxşı əməllərindən alınıb haq sahibinə verilər. Əgər yaxşılığı (savabı) yoxdursa, haqq sahibinin günahından alınıb haqsızlıq edən kimsəyə yüklənər.”(Buxari)

    Başqa bir hədisi-şərifdə isə Peyğəmbərimiz səhabələrinə: “Müflis kimdir, bilirsinizmi?” -deyə soruşur. Onlar da: “Bizə görə müflis pulu və malı olmayan kimsədir” -şəklində cavab verirlər. Rəsulullah (s.ə.s) isə belə buyurur: “Şübhəsiz ki, ümmətimin müflisi bu kimsədir; qiyamət günü namaz, oruc və zakat savabı ilə gələr. Lakin ona söydüyü, buna iftira atdığı, onun malını yediyi, bunun qanını tökdüyü, onu döydüyü üçün yaxşılıqlarının savabı ona-buna verilər. Üzərindəki qul haqları qurtarmadan savabları qurtararsa, bu dəfə haqq sahiblərinin günahları o kimsəyə yüklənər və nəticədə (həmin kəs) cəhənnəmə atılar.” (Müslim, Tirmizi, Əhməd).

    Qul haqqı yemək haram olduğu üçün insanın mənəviyyatı üzərində mənfi təsir göstərər. İnsanların xalis və saleh əməllər işləməyə müvəffəq ola bilməmələrinin əsas səbəbi, harama, şübhəli şeylərə və qul haqqına kifayət qədər diqqət etməmələridir. İbadətlərdə xüşu halında ola bilmək Allahın əmrlərini sevərək, şövqlə yerinə gətirə bilmək ancaq qul haqqına diqqət, qul haqqından qorunaraq həssas bir təqva həyatı yaşamaqla mümkündür.

    Qul haqqının ən dəhşətli şəkillərindən biri faiz alıb-verməkdir. Başqa biri də tərəzidə aldatmaqdır. Bunlara əlavə olaraq, birinin malını oğrulamaq və ya icazəsiz olaraq almaq, şərəf və heysiyyətini ləkələmək (təhqir etmək); insanları zarafatla da olsa incitmək və ya qorxutmaq; aldatmaq; rüşvət alıb-vermək; borucunu gecikdirmək və ya ödəməmək, hər hansı bir müsəlman qardaşının qəlbini qırmaq, kobudluq etmək kimi xüsusların hamısı da qul haqqına girməkdir.

    Qul haqqı və halallaşmaq o qədər əhəmiyyətlidir ki, Rəsulullah bir peyğəmbər olmasına baxmayaraq, hər cür haqqa diqqət etməsinə baxmayaraq, bütün əshabının qarşısınında onlarla halallaşmaq istəmişdi.

    Bir gün bu fani həyat sona çatacaq, həqiqi həyat dediyimiz axirət həyatı başlayacaq və hər kəs dünyadakı həyatından, yaşantısından, əməllərindən hesaba çəkiləcəkdir. Ağıllı və bəsirətli insan Allaha və Onun qullarına qarşı vəzifələrini yerinə yetirən, haqq və hüquqa sayğı göstərib hesab gününə borcsuz və günahsız olaraq getməyə çalışandır. Bu həqiqət heç vaxt unudulmamalıdır. Kim yaxşılıq və pislik olaraq nə edibsə, mütləq qarşılığını görəcəkdir. Allah-Təala Qurani-Kərimdə buyurur: “Kim zərrə qədər xeyir işləyibsə onu görər. Kim də zərrə qədər pislik edibsə onu görər.” (əz-Zilzal 7-8)

    Xülasə, bir müsəlman hesab gününü düşünərək yaşamalı və heç kimin haqqına təcavüz etməməlidir. Bu mövzuda da Peyğəmbərimiz (s.ə.s) buyurur: “(Əsl) Müsəlman, dilindən və əlindən müsəlmanların zərər görmədiyi kimsədir..” (Buxari).
    Bölmə: İSLAM MƏQALƏLƏRİ | Əlavə etdi: Terane | Baxılıb: 520 | Tarix: 09.05.2021
    Forumda müzakirə et | Səhifə başlığına qalx
    Ümumi şərhlər: 0
    Yalnız qeydiyyatdan keçmiş istifadəçilər şərh əlavə edə bilər.
    [ Qeydiyyat | Giriş ]
    Mini-Panel
    Xoş gəldiniz, Qonaq
    Loqin:
    Şifrə:
    Quranda axtar


     
    ayə(lər)        nə axtarırsınız?

    Saytda Axtar
    Hicri təqvim
    Hicri Təqvim
    Namaz vaxtı
    Календарь новостей
    «  Avqust 2012  »
    BeÇaÇCaCŞB
      12345
    6789101112
    13141516171819
    20212223242526
    2728293031
    Dost saytlar
    Əsmaül Hüsna
    Statistika



    Saytda: 1
    Qonaqlar: 1
    İstifadəçilər: 0

    Adminstrator | İdarəçi
    Etibarlı | İstifadəçi
    İstifadəçilərimiz
    Ümumi: 6319, Bu gün: 0, Dünən: 0, Bu həftə: 0, Bu ay: 0

    Yeni istifadəçilər
  • Heaterevich (Heaterevich)
  • YvanovFaf (YvanovFaf)
  • Zacesebaqoo (Zacesebaqoo)
  • JafidRor (JafidRor)
  • WilsonCig (WilsonCig)

  • Bu gün saytda olanlar
    Bizim banner
    banner


    Səhifə başlığına qalx
    Əhli Sünnə vəl Camaat © 2021 Bütün hüquqlar qorunur. Saytda yerləşdirilən bütün materiallar yalnız və yalnız Müsəlmanlara xidmət xarakteri daşıyır. Sayt adminstrasiyası istifadə edilən materiallara görə məsuliyyət daşımırlar. Saytdakı materiallar yalnız mənbə göstərilmək şərtiylə istifadə edilə bilər. Əks halda müəllif hüquqlarının pozulması kimi dəyərləndirilir. . Saytın ekran ölçüləri Mozilla Firefox brauzerinə uyğundur. Site admin: Selef | E-mail: jeka_zdes@rambler.ru